Học nhiều khóa HR vẫn thấy rối: Chọn lọc và ôn lại thế nào?
Đã cập nhật: 1 ngày trước
HR CAREER INSIGHT · BÀI 04
Thành HR · Ghi chép vào nghề
Lưu thêm một mẫu báo cáo thì nhanh. Đến lúc mở ba mẫu ra để làm việc mới thấy rối: mẫu nào cũng có vẻ đúng, nhưng mỗi mẫu lại nói một kiểu. Mình nghĩ đây là lúc thử sắp xếp lại những gì đã học.
Theo mình, trước khi bổ sung một khóa mới, có thể dành một buổi để sắp xếp lại những gì đang có quanh một câu hỏi công việc. Cảm giác rối chưa cho biết bạn học kém hay chọn sai nghề. Có khi các tài liệu đang trả lời những câu hỏi khác nhau mà bạn chưa tách ra.
Nếu bài 3 giúp chọn thứ tự học, bài này tập trung vào việc chọn nguồn, xử lý chỗ khác nhau và tạo một nhịp ôn có thể duy trì.
Ghi rõ câu hỏi, nguồn và điều kiện áp dụng để kiến thức dễ tìm lại khi cần.
Hai lời khuyên khác nhau cần được đặt lại vào bối cảnh
Một người hướng dẫn cách làm ở doanh nghiệp có đội HR chuyên trách; người khác chia sẻ từ nơi chỉ có một nhân sự phụ trách nhiều việc. Biểu mẫu, mức chi tiết và người phê duyệt có thể khác nhau.
Tuy vậy, khác bối cảnh không có nghĩa mọi lời khuyên đều đúng. Bạn vẫn cần kiểm tra mục đích, dữ kiện, nguồn và điều kiện áp dụng. Với nội dung pháp luật, cần kiểm tra văn bản và thời điểm hiệu lực; với quy trình nội bộ, cần biết đơn vị mình đang dùng quy trình nào.
Thử một tình huống mô phỏng về báo cáo tuyển dụng. Một tài liệu ghi tỷ lệ là 20%, tài liệu khác ghi 80%. Chỉ nhìn hai con số, bạn có thể nghĩ một bên tính sai. Khi ghi đủ tên chỉ số, cách tính trở nên rõ hơn:
01 · Tỷ lệ hồ sơ được mời phỏng vấn
Cách tính: 10 hồ sơ được mời / 50 hồ sơ nhận được = 20%
Câu hỏi nó trả lời: Bao nhiêu hồ sơ đã chuyển sang bước mời phỏng vấn?
02 · Tỷ lệ tham gia trong số đã được mời
Cách tính: 8 người tham gia / 10 người được mời = 80%
Câu hỏi nó trả lời: Bao nhiêu người đã tham gia sau lời mời?
Ví dụ giả định các số liệu thuộc cùng một đợt tuyển, được cập nhật đến cùng thời điểm và các lịch đã đến hạn. Hai tỷ lệ mô tả hai bước khác nhau, nên không dùng thay thế cho nhau. Khi làm thật, còn cần thống nhất cách đếm, kỳ dữ liệu và cách xử lý trường hợp đổi lịch.
Điều đáng ghi vào sổ học không chỉ là công thức. Bạn có thể ghi thêm: chỉ số trả lời câu hỏi gì, lấy dữ liệu ở đâu và những trường hợp nào cần làm rõ.
Chọn một nguồn làm điểm bắt đầu, rồi đối chiếu khi cần
Với một nhiệm vụ mới, mình thường nghiêng về cách chọn một nguồn có giải thích tương đối đầy đủ để đọc trước. Khi gặp điểm chưa rõ, mới tìm thêm nguồn đối chiếu cho chính điểm đó. Cách này giúp bạn theo được một mạch lập luận trước khi so sánh nhiều cách làm.
Bạn có thể dùng bốn câu hỏi để chọn nguồn:
Tác giả hoặc đơn vị phát hành là ai, và nội dung đang nói về phạm vi nào?
Tài liệu có giải thích vì sao làm như vậy, hay chỉ đưa biểu mẫu để điền?
Thông tin có nguồn, ngày cập nhật và điều kiện áp dụng cần lưu ý không?
Mình có thể dùng tài liệu này để giải quyết nhiệm vụ đã chọn và tự kiểm tra kết quả không?
Một biểu mẫu rất đẹp vẫn có thể thiếu phần bạn cần. Ngược lại, một hướng dẫn ngắn nhưng làm rõ dữ liệu đầu vào và người duyệt có thể phù hợp với việc đang làm. Chất lượng cần được xem cùng mục đích sử dụng.
Sắp xếp tài liệu để lần sau tìm lại được
Thay vì chỉ đặt tên thư mục theo tên khóa học, bạn có thể tạo một trang ghi chú cho từng nhiệm vụ: “đối chiếu hồ sơ”, “hẹn phỏng vấn” hoặc “kiểm tra dữ liệu chấm công”.
Trong mỗi trang, giữ một ghi chú ngắn theo mẫu:
Việc cần làm: … / Nguồn đang dùng và ngày xem: … / Điều đã hiểu: … / Điểm chưa chắc: … / Ví dụ mình đã thử: … / Điều cần kiểm tra trước khi dùng thật: …
Với ví dụ tỷ lệ tuyển dụng, phần “điều đã hiểu” có thể là: “Phải ghi rõ tử số, mẫu số và thời điểm chốt dữ liệu.” Phần “chưa chắc” là cách xử lý ứng viên được mời ở tuần trước nhưng tham gia ở tuần này.
Khi tìm được câu trả lời, cập nhật vào cùng ghi chú. Bạn sẽ có lịch sử suy nghĩ của mình, thay vì thêm một tệp mới mà không nhớ nó giải quyết vấn đề gì.
Để việc ôn có một đầu ra
Đọc lại tài liệu có thể giúp bạn tìm thông tin, nhưng cảm giác quen mắt chưa cho biết mình sẽ nhớ và sử dụng được đến đâu. Bạn có thể thử đóng tài liệu, tự trả lời một câu hỏi hoặc làm lại một ví dụ, rồi mở nguồn để đối chiếu.
Tổng quan của Dunlosky và cộng sự, công bố trên Psychological Science in the Public Interest đánh giá cao việc tự kiểm tra và phân bố việc học qua nhiều thời điểm. Kết quả này gợi ý cách tổ chức ôn tập; không có nghĩa một lịch ôn duy nhất phù hợp với mọi người hoặc tự bảo đảm năng lực làm HR.
Bạn có thể thử một nhịp đơn giản với nhiệm vụ đã chọn:
Buổi đầu: đọc phần cần thiết và làm một ví dụ. Viết câu hỏi về chỗ còn vướng.
Một buổi khác: tự giải thích cách làm khi chưa mở tài liệu, sau đó kiểm tra và sửa.
Cuối tuần: thử một tình huống có dữ kiện thay đổi. Ghi điều mình làm được và điểm cần quay lại nguồn.
Các mốc trên là gợi ý để bố trí lịch, không phải công thức ghi nhớ. Nếu nhiệm vụ quá mới, bạn có thể quay lại ví dụ có hướng dẫn. Nếu đã quen, tăng dần phần tự làm và mức đa dạng của tình huống.
Có thể tạm để một chủ đề sang sau
Một webinar đáng quan tâm không nhất thiết phải học ngay tuần này. Bạn có thể lưu tiêu đề, lý do muốn học và điều kiện để quay lại: khi nhận nhiệm vụ liên quan, khi đã có kiến thức nền hoặc khi lịch cho phép.
Việc chọn trọng tâm vẫn nên dành chỗ cho khám phá nghề và cập nhật những nội dung cần biết trước khi làm việc thật. Mục tiêu là có một nhịp học phù hợp với mình, đồng thời hiểu rõ giới hạn của điều đang biết.
Góc nhìn Thành HR: Mình muốn một ghi chú học tập giúp bạn trả lời được “điều này dùng khi nào và mình đã thử ra sao?”. Khi trả lời được, bạn sẽ dễ nhận ra chủ đề nào thực sự cần học tiếp.
Bạn có thể bắt đầu bằng một việc nhỏ: mở ba tài liệu đã lưu cho cùng một nhiệm vụ, chọn một nguồn để dùng trước và viết ra một điểm cần đối chiếu. Nếu muốn trao đổi trong bình luận, hãy chia sẻ câu hỏi cùng bối cảnh ngắn gọn, tránh đưa thông tin cá nhân hoặc nội bộ.
Đọc tiếp: Bài 5 — Chọn HR Generalist hay Specialist. Xem lại Bài 3 — Sắp xếp thứ tự học HR hoặc toàn bộ HR Career Insight.
Khoan thêm một khóa vào danh sách
Mở ba tài liệu bạn đã lưu cho cùng một việc, chọn một nguồn để làm trước và ghi một điểm còn khác nhau cần hỏi. Nếu muốn học có cấu trúc hơn, xem phần thực hành của khóa và đối chiếu với đúng chỗ mình đang vướng.
Nền tảng miễn phí trên HRVN Academy: Tuyển dụng · C&B · Luật lao động · HRBP
Bình luận